Aynı Anda Birden Fazla İşte Çalışan İşçinin Durumu Nedir?

Aynı Anda Birden Fazla İşte Çalışan İşçinin Durumu Nedir?

Sosyal Güvenlik sistemine getirilen düzenlemeler gereği  “Sosyal Güvenliğin Tek Olması Gerekliliği İlkesi” kabul edilmiştir. Buna göre sosyal güvenliğin tek olması ilkesi gereği bir kişi aynı anda birden fazla sigortalılık statüsüne sahip ise bunlardan yalnızca biri bakımından sigortalı sayılmaktadır. Yani bu demek oluyor ki aynı anca eski deyimle hem SGK’lı hem de Bağkur’lu olmanız mümkün değildir.

İşçinin Birden Fazla İşyerinde Çalışması

Yine hali hazırda bir firmada sigortalı olarak çalışan kişi aynı zamanda bu firmaya bağlı başkaca firmaların da işlerini yapmakta ise ve bu çalışma tam zamanlı ve sigortalı bir çalışan gibi çalışılmasını gerektiren nitelikte olsa bile Yargıtay’ın hakim görüşü gereği kişi yalnızca bir firmada sigortalı olarak görünebilecektir. Ancak bir sigortalı birden fazla işverenin yanında hizmet sözleşmesi çerçevesinde çalışıyorsa o sigortalıyı çalıştıran tüm işverenler, sigortalı olarak SGK’ ya bildirim yapmalı ve primlerini ödemelidir.

İş sözleşmesi ile çalışan kişiler birden fazla farklı işveren için çalışıyor ise bu durumda tüm işverenlerin sigortaya bildirim yapması ve çalışma süresine uygun olarak SGK primi yatırması gerekmektedir. Aksi halde bildirim yapmayan işveren sigortasız olarak işçi çalıştırmış olacaktır. Örneğin; gündüz taksicilik yapan, gece de güvenlik görevlisi olarak çalışan işçiyi hem çalıştığı süre kadar taksi sahibi hem de güvenliğini yaptığı şirket sigortalı olarak SGK’ ya bildirim yapma mecburiyetindedir. Bu durumda aylık prim ve hizmet bildirgesi normal sigortalı çalışanlar için verilen bildirge gibi doldurularak SGKYa bildirim yapılmalıdır.

İşçinin Biden Fazla İşyerinde Çalışması Emekliliğe Etki Eder mi?

Emekliliğe hak kazanma şartları ve emeklilik maaşının ne kadar olacağının belirlenmesinde prim gün sayısı ve ödenen prim bedeli en önemli unsurlardır. Bu nedenle birden fazla işveren tarafından sigorta primi ödenmesi işçinin emekliliğe hak kazanmasına, prime esas kazanca katkısı nedeniyle emekli maaşının yüksek olmasına imkan tanıyacaktır.

Birden Fazla Yerde Çalışma ve İşverenin Buna Rıza Göstermemesi

İşçilerin birden fazla işyerinde çalışması hem sosyal güvenlik hukuku bakımından hem de iş kanunu bakımından mümkündür. Bu noktada kanununda açık bir düzenleme ise bulunmamaktadır. Dolayısıyla 2 ihtimal üzerinden konunun değerlendirilmesi gerekmektedir:

1- İş Sözleşmesinde Başka İşte Çalışma Yasağı Bulunması

İşçi ve işveren arasında imzalanan iş sözleşmesinde taraflar işçinin başka bir işte çalışmayacağı yönünde karar almışlarsa bu durumda işverenin onayı olmaksızın işçinin başka bir işte çalışması iş sözleşmesinin koşullarına aykırı davranılması sonucunu doğuracağı için işveren açısından haklı fesih gerekçesi oluşacaktır. Zira işçi işverene karşı doğruluk ve bağlılığa aykırı söz veya davranışlardan kaçınmak zorundadır.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 2015/4567 Esas, 2015/12025 Karar sayılı ve 15.6.2015 tarihli ilamında başka işte çalıştığı gerekçesiyle İş Kanunu’nun 25/II. maddesine göre iş akdinin sonlandırılabilmesi için iş sözleşmesinde buna ilişkin bir hüküm bulunup bulunmadığına bakılması gerektiği ifade edilmiştir.

2- İş Sözleşmesinde Başka İşte Çalışma Yasağının Bulunmaması

İş sözleşmesinde başka bir işte çalışma yasağı bulunmuyor ise kanunda da buna yönelik bir yasak bulunmadığından teknik olarak işçinin başka bir işte çalışmasının önünde engel bulunmamaktadır. Ancak bu noktada göz önünde bulundurulması gereken temel kriter işçinin başka bir işte çalışması neticesinde asıl işverenine karşı sorumlu olduğu sadakat borcu ve rekabet etmeme borcu noktasında bir ihlalin bulunup bulunmadığıdır. Yine işçinin başka bir işte çalışması nedeniyle asıl iş yerindeki performansının ve çalışma düzeninin etkilenip etkilenmediğine de bakılmalıdır. Bu gerekçeyle işçinin iş akdi feshedilecekse performans düşüklüğünün, çalışma düzeninin olumsuz etkilendiğinin, rekabete aykırı bir durumun bulunduğunun açık bir şekilde ispat edilebilir olması gerekir.

İşçinin uzun bir zamandır birden fazla işyerinde çalışıyor olmasına karşın işveren bu gerekçe ile iş akdini sonlandırırsa Yargıtay burada işverenin kötü niyetli olarak hareket ettiğini ve hayatın olağan akışı gereği işçinin uzun yıllar başka bir işyerinde çalıştığından işverenin haberdar olmamasının kabul edilemeyeceğini söylemektedir. Böyle bir durumda işveren konudan haberdar olmadığını somut delillerle ispat edebilmelidir.

İşçi Hafta Tatilinde veya Yıllık İzinde Başka Bir Yerde Çalışabilir mi?

Hafta tatilinin ve yıllık iznin getirilme amacı işçinin bedenen ve ruhen kesintisiz dinlenebilmesine imkan tanınması ve bu yolla daha sağlıklı çalışma koşulları oluşturulmasıdır. Kanunlar bu günlerin izin olarak kullanılmasını güvence altına almıştır. Öyle ki yıllık izin iş akdi feshedilmeden parasal karşılığı alınamayacak olan bir izin türüdür. İzin günlerinde işçinin başka bir işte çalışmasının tespiti halinde iş akdinin derhal feshedilmesinin uygun olmadığı ve iznin amacına uygun olarak kullanılması yönünde işçinin ihtar edilmesi gerektiği kanaatindeyiz.

 

YENİ MAKALELER
KATEGORİLER