Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Süresi Bitmeden İşveren Tarafından Feshedilmesi

Belirli süreli iş sözleşmelerinin tanımı 4857 sayılı İş Kanunu’nun 11. Maddesinin I bendinde; “Belirli süreli işlerde veya belli bir işin tamamlanması veya belirli bir olgunun ortaya çıkması gibi objektif koşullara bağlı olarak işveren ile işçi arasında yazılı şekilde yapılan iş sözleşmesi” şeklinde ifade edilmiştir.

Belirli Süreli İş Sözleşmesinin Koşulları Nelerdir?

  1. İşin Süresinin Belirli Olması
  2. Belli Bir İşin Tamamlanması
  3. Belli Bir Olgunun Ortaya Çıkması
  4. Benzer Haller ve Kanundan Doğan Belirli Süreli İş İlişkileri

Belirli Süreli İş Sözleşmesi Hangi Hallerde Sona Erer?

1- Kendiliğinden sona erme;
İş sözleşmelerinde işçinin kişiliği ve özelliklerinin arz ettiği önem nedeni ile işçinin ölmesi halinde sözleşme de kendiliğinden sona ermektedir.

2- Belirli süreli iş sözleşmesinin süresinin dolması;
Belirli süreli iş sözleşmelerinin karakteristik özelliği olarak sürenin dolması halinde sözleşme kendiliğinden, herhangi bir taraf işlemine gerek olmaksızın sona ermektedir.

3- İkale anlaşması ile sona erme;
Anlaşma yolu ile sona erdirme; açık veya örtülü şekilde yapılabilmektedir. Bunun yanında; ikalenin derhal veya belirli süre sonra uygulanması da kararlaştırılabilir.

4- Fesih ile sona erme;

Bildirimli fesih; iş sözleşmesi taraflarının süresiz olarak sözleşme ile bağlı kalmalarını engellemeyi amaçlayan, belirsiz süreli iş sözleşmelerine özgü bir fesih türüdür. Belirli süreli iş sözleşmesi taraflarının, sözleşmeyi bildirim yolu ile feshetmeleri kural olarak mümkün değildir. Bildirimli fesih imkânına yer verilen belirli süreli iş sözleşmelerinin, belirli süreli olma özelliklerini yitirecekleri yönünde Yargıtay 9. HD kararı bulunmaktadır. Haklı nedenle derhal fesih hakkı; doğru olmak ve güven ilkesi gereği tarafların sözleşme ilişkisine devam etmesinin beklenemeyeceği hallere özgülenen bir fesih türüdür. Haklı nedenle feshi gerektirecek halin ortaya çıkmasına ek olarak fesih iradesinin de açıklanması gerekmektedir. Bu iradenin de İş Kanunu’nun 26. maddesi uyarınca altı iş günü içerisinde açıklanması gerekmektedir. Belirli süreli iş sözleşmeleri bakımından da; haklı nedenin vuku bulması ile sözleşme süresinin sonunu beklemeye hacet olmaksızın – İş Kanunu’nda belirtilen süreye riayet edilerek – fesih iradesi açıklanarak sözleşme sona erdirilebilmektedir. Belirli süreli iş sözleşmesi; işçi tarafından haklı nedenle sona erdirilir ise kıdem tazminatına hak kazanılabilecektir.

İlginizi çekebilir:  Ücretsiz İzin Hakkında Bilinmesi Gerekenler Nelerdir?

Belirli Süreli İş Sözleşmesi Sona Erdiğinde İşçi Kıdem Tazminatına Hak Kazanabilir Mi?

Belirli süreli iş sözleşmeleri sona erdiğinde, işçilerin kıdem tazminatına hak kazanamayacağı yönünde doktrin görüşleri vardır ancak Yargıtay kararları ele alındığında aslında tam olarak böyle olmadığı ortadadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2013/22-1443 E., 2014/958 K. sayılı ve 26.11.2016 tarihli kararında da belirtildiği üzere; hala yürürlükte olan kıdem tazminatını düzenleyen 1475 sayılı İş kanununun “bu kanuna tabi işçilerin hizmet akitlerinde…” şeklindeki 14. Maddesinden de anlaşılacağı üzere sözleşmenin belirli ya da belirsiz olmasının kıdem tazminatına hak kazanılması açısından önemli olmadığı anlaşılmaktadır. Burada önemli olan fesih iradesinin kim tarafından ortaya konulduğu ve kıdem tazminatına hak kazanma şartlarının oluşup oluşmadığıdır. 4857 sayılı iş kanunun 24. Maddesinde belirtildiği üzere, haklı nedenle iş sözleşmesini fesheden işçi, kıdem tazminatı koşulu oluştuğu takdirde, kıdem tazminatına hak kazanacaktır. Belirli süreli iş sözleşmesi her ne kadar sürenin bitiminde kendiliğinden sona erecek olsa da sözleşme süresinin bitiminden önce taraflardan birinin yenileme talebi olmaması halinde yenilemeyen tarafın yenilememe iradesine bakılarak karar verilmelidir. İşverenin sözleşmeyi haklı bir nedene dayanarak yenilememesi ve 1 yıllık süre koşulunun da oluşması halinde, işçi kıdem tazminatı almaya hak kazanabilmektedir. Bu sonuca ulaşmada, 158 sayılı Uluslararası Çalışma Sözleşmesi’nin kapsamına aldığı, iş hukukuna egemen olan” işçi lehine yorum ilkesi” katkısının olduğu alenen bellidir.

Belirli Süreli İş Sözleşmesi Süresinin Bitiminden Önce İşveren Tarafından Feshedilirse, İşçi Bu Halde Kıdem Tazminatına ve Bakiye Süre Ücretine Hak Kazanır Mı?

Yukarıda da belirttiğimiz üzere, işveren tarafından yapılan feshin İş Kanunu’nun 25/2 maddesinde sayılan nedenler yani; işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına uymaması sonucu işverenin haklı fesih nedenleri dışında feshedilmesi halinde işçi kıdem tazminatına da hak kazanacaktır.
Dolayısıyla işçi saydığımız şartların oluşması halinde kıdem tazminatına ve bakiye süre ücretine birlikte hak kazanabilecektir. Nitekim doktrinde de yaygın görüş bakiye süre ücretinin yanında kıdem tazminatına da hak kazanılabileceği yönünde olduğu açıktır.
“…İşveren tarafından yapılan feshin İş Kanunu’nun 25/II’de sayılan nedenler dışında feshedilmesi halinde işçi kıdem tazminatına da hak kazanacaktır…”
Görüldüğü üzere, belirli iş sözleşmesi ile çalışan bir işçinin iş sözleşmesinin işveren tarafından haklı bir sebep olmadan süresinin bitiminden önce feshi halinde, işçinin kıdem tazminatının yanında bakiye süre ücretine de hak kazanacağının kabulü gerektiği görüşündeyiz.

İlginizi çekebilir:  İş Sözleşmelerindeki Cezai Şart Koşulları Nelerdir?
[Toplam:0    Ortalama:0/5]